وَاسْتَفْتَحُوا وَخَابَ كُلُّ جَبَّارٍ عَنِيدٍ ﴿۱۵﴾مِنْ وَرَائِهِ جَهَنَّمُ وَيُسْقَى مِنْ مَاءٍ صَدِيدٍ ﴿۱۶﴾يَتَجَرَّعُهُ وَلَا يَكَادُ يُسِيغُهُ وَيَأْتِيهِ الْمَوْتُ مِنْ كُلِّ مَكَانٍ وَمَا هُوَ بِمَيِّتٍ وَمِنْ وَرَائِهِ عَذَابٌ غَلِيظٌ ﴿۱۷﴾
بر اساس تفسیر المیزان، این آیات (ابراهیم: ۱۵-۱۷) به سرنوشت شوم گروهی از کافران مستکبر اشاره دارد که با تکذیب پیامبران، درخواست پیروزی و عذابِ الهی کردند، اما این درخواستشان به زیانشان تمام شد. علامه طباطبایی با استناد به سیاق آیات و روایات، "استفتاح" را در آیه ۱۵، درخواست فتح و پیروزی از سوی کافران علیه مؤمنان میداند، اما این خواسته با "خَابَ" (نومید و زیانکار شدن) پاسخ داده شد؛ زیرا پیروزی نهایی از آنِ مؤمنان و رسولان خداست.
در آیات ۱۶ و ۱۷، عذاب اخروی این افراد با تصویری هولناک ترسیم شده است: "جَهَنَّم" پشتسر آنهاست، یعنی هیچ راه فراری ندارند."مَاء صَدِید" (آب چرک و خونابه) نوشانده میشود که بهگونهای "یتجرعه" (بهزحمت آن را فرو میبرد) و "لا يکاد يسيغه" (نمیتواند بهراحتی از گلو پایین ببرد)، زیرا این عذاب همراه با شکنجه و خفت است. عبارت "يأتيه الموت من کل مکان وما هو بميت" نشان از عذابی دائم و زجرآور دارد که مرگ از هر سو به سراغش میآید، اما هرگز به مرگ واقعی و رهایی منجر نمیشود. این توصیفات، نماد "عَذَابٌ غَلِيظ" (عذابی سخت و شدید) است که در پایان آیه بر آن تأکید شده و بیانگر مجازاتی است که شدید و پایدا راست.
#سوره_ابراهیم
قرآن
عاقبت کفر تکذیب پیامبر رایحه زندگیسوره ابراهیم قرآن قرآن آموز والا آموز قرآن گرام قرآن مجید قرآن کریم والایار
